Het idee van de Sociale Zekerheid voor Voedsel (SoZeVo) is ontstaan uit talrijke discussies met actoren die actief zijn in verschillende sectoren. De SoZeVo wordt benaderd vanuit verschillende invalshoeken. De meest voorname thema’s zijn voedselonzekerheid, gezondheid, democratie en productie en distributie.
Voedselonzekerheid
Jaarlijks beroepen 600 000 mensen zich op voedselhulp. 18.7% van de bevolking loopt het risico om in de armoede of sociale uitsluiting te belanden.
Voedselonzekerheid blijft bestaan, ondanks de toename van voedselhulp. Het blijft noodzakelijk om van voedselonzekerheid een politieke prioriteit te maken. De SoZeVo moet een instrument worden om ongelijkheden te verminderen. Elke mogelijke versterking van ongelijkheden, vooral bij de armsten, moet ten stelligste vermeden worden. Kwaliteitsvolle voeding moet een universeel recht zijn, geen luxe of keuze voor enkelen.
Ongezonde voeding leidt vaak tot chronische ziekten zoals ondervoeding, vitaminetekorten, overgewicht, diabetes, hart- en vaatziekten, e.d. De SoZeVo wil door kwaliteisvolle voeding gezondheidsrisico’s voorkomen in plaats van genezen. Ongezonde voeding is een algemeen probleem, maar de sociaal-economische situatie is vaak een belangrijke factor in de toegang tot gezonde voeding: om de hele maand rond te komen moeten sommige huishoudens jammer genoeg te vaak aan het budget voor voedsel raken.
Gezondheid
Jaarlijks is tussen de 11% en 14% van de sterfgevallen te wijten aan ongezonde voeding. Volgens de FAO zou dit de staat jaarlijks 27 miljard euro kosten.
Democratie
Ook in een welvarende samenleving is de keuze voor voedsel niet geheel vrij. Niet alle beleidskeuzes komen producenten of consumenten ten goede.
Voedsel een product geworden dat onderworpen is aan de regels van de markt. Vaak worden hierbij enkele economische actoren bevoordeeld ten koste van vele consumenten en producenten. Ondanks enkele inspirerende initiatieven is er nog steeds geen volwaardige voedseldemocratie en zijn vele van onze keuzes illusoir. SoZeVo wil de bevolking beter betrekken bij het maken van gezonde en eerlijke voedselkeuzes, door voedsel te politiseren en de keuzevrijheid van consumenten te bevorderen.
Het huidige voedselsysteem wordt grotendeels gedomineerd door industriële landbouw en invloedrijke spelers in de distributieketen. Er blijven nog aanzienlijke drempels om over te schakelen naar agro-ecologischere praktijken. Positieve initatieven worden vaak niet genoeg beloond. SoZeVo wil een eerlijk inkomen van duurzame producenten bevorderen en een afzetmarkt stimuleren voor al diegenen die betrokken zijn bij duurzame toeleveringsketens.
Productie en distributie
Veel ondernemers hebben binnen het huidige systeem niet voldoende perspectief om de overgang te maken naar een duuzamer model.
